Het klinkt logisch: ‘zeg wat je doet en doe wat je zegt’. In de praktijk blijkt het echter niet altijd eenvoudig om transparant te zijn naar een kind. Bijvoorbeeld als je zelf niet weet wat er gaat gebeuren of als je een pijnlijke boodschap te vertellen hebt. Ook lukt het niet altijd om beloftes na te komen als alles ineens anders loopt dan gepland.
Juist voor kinderen die opgroeien in een onveilige thuissituatie is het belangrijk dat je betrouwbaar bent. Dat helpt bij het opbouwen van vertrouwen. Voor deze kinderen is het meestal niet vanzelfsprekend dat hun behoeftes voorop staan. Daarin kun jij dus een belangrijke voorbeeldrol vervullen.
De volgende tips kunnen je helpen om transparant en betrouwbaar te zijn, ook als dat soms lastig is:
- Wees open over je intenties. Als je met het kind wilt praten omdat je je zorgen maakt, is het wel zo duidelijk als je dat er gewoon bij zegt. Als het kind je uit zichzelf dingen vertelt en bang is voor jouw oordeel over zijn ouders, vertel dan dat jij het kind én zijn ouders verder wilt helpen.
- Wees eerlijk. Als je niet zeker weet of je het kind verder kunt helpen, zeg dan alleen dat je je uiterste best gaat doen. Als je een kind moet vertellen dat het voorlopig niet bij zijn moeder kan wonen, leg dan ook in begrijpelijke taal uit waarom dat zo is.
- Betrek het kind bij het proces, juist ook als dingen even anders lopen. Blijkt de persoon met wie je zou overleggen ziek of met vakantie? Bespreek dan met het kind wat je gaat doen: een (maximale) tijd wachten totdat deze persoon weer terug is of andere stappen nemen.
- Doe alleen beloftes die je kunt nakomen. En kom ze na! Beloof dus geen geheimhouding. Eerder schreef ik tips wat je in plaats daarvan wél kunt doen.
- Geef het kind de gelegenheid om te reageren. Zijn er dingen die het nog wil weten of die het niet begrijpt? Wat vindt het kind van wat er is besproken? Als je ruimte geeft voor vragen, gedachten en emoties, laat je ook weer zien dat je het kind serieus neemt en dat het uiteindelijk gaat om zíjn belang.
In het Praktijkboek praten met kinderen over kindermishandeling vind je in hoofdstuk 8 nog veel meer handvatten voor hoe je werkt aan een veilig contact tussen jou en het kind. Transparant zijn is daar onderdeel van.
